Gõ Tiếng ViệtCách dùng và cấu hình
Cửa sổ cài đặt, file cấu hình và bảng gõ Telex, VNI.
Cửa sổ cài đặt
Mở bằng một trong các cách sau:
- Activities, rồi gõ Gõ Tiếng Việt.
- Settings → Keyboard → Input Sources → ⋮ ở hàng bộ gõ → Preferences.
- Dòng lệnh:
/usr/lib/ibus-gtv/ibus-setup-gtv.
Cửa sổ có hai trang và tự lưu mỗi khi bạn đổi, vào ~/.config/gtv/config.toml.
| Trang | Nội dung |
|---|---|
| Chung | Kiểu dấu cũ/mới, gõ dấu tự do, kiểm tra chính tả, cách gửi chữ mặc định, độ trễ sau BackSpace, gạch chân preedit. |
| Ứng dụng | Cách gửi chữ riêng cho từng ứng dụng. Có các nút Chọn ứng dụng bằng cách bấm vào cửa sổ, Thêm các terminal phổ biến (tắt tiếng Việt) và Thêm ứng dụng theo tên. |
Tắt tiếng Việt trong terminal
Vào trang Ứng dụng, bấm Thêm các terminal phổ biến (tắt tiếng Việt). Hoặc sửa tay file cấu hình:
[apps] "gnome-terminal" = "off"
File cấu hình
File ~/.config/gtv/config.toml, mọi khóa đều tùy chọn. Xem mẫu ở
config.example.toml.
| Khóa | Mặc định | Ý nghĩa |
|---|---|---|
tone_style | "modern" | "modern" = hòa, khỏe, thủy. "old" = hoà, khoẻ, thuỷ. |
free_marking | true | Dấu mũ/móc đặt sau phụ âm cuối: tieengs ra tiếng. |
w_to_u | true | Telex: w đứng một mình hoặc sau phụ âm ra ư (nw ra nư). false giữ nguyên chữ w; uw, ow, aw vẫn ra ư, ơ, ă. |
spell_check | true | Từ không phải âm tiết Việt giữ nguyên phím đã gõ. |
pause_ms | 30 | Chờ bao nhiêu ms sau khi forward BackSpace rồi mới commit. Tăng lên 40–60 nếu ứng dụng chậm và thỉnh thoảng đảo hoặc mất chữ. |
preedit_underline | false | Gạch chân ở chế độ preedit. Chrome và Electron luôn vẽ gạch chân. |
default_mode | "backspace" | Chế độ cho ứng dụng không nằm trong [apps]. Xem các chế độ gửi chữ. |
address_bar_mode | "backspace" | Chế độ khi con trỏ nằm trong thanh địa chỉ trình duyệt. Mặc định không gạch chân, giữ gợi ý inline và phím Tab nhận gợi ý. Pause ở đây tối thiểu 60 ms. Đặt "preedit" nếu vẫn thỉnh thoảng rớt chữ (Chrome luôn gạch chân chữ ở chế độ này). |
[apps] | — | "<chuỗi trong WM_CLASS>" = "<chế độ>". Xem WM_CLASS bằng xprop WM_CLASS rồi bấm vào cửa sổ. |
Ứng dụng GTK4 (như Files) tự dùng chế độ surrounding. Quy tắc [apps] hoặc default_mode của bạn sẽ ghi đè mặc định này.
Cập nhật
Cửa sổ cài đặt có trang Cập nhật (cũng mở được bằng ibus-setup-gtv --update): hiện phiên bản đang dùng, bản mới nhất trên GitHub, nút Kiểm tra và nút Cập nhật lên x.y.z khi có bản mới. Bấm nút thì tải .deb kèm thanh tiến trình, kiểm tra sha256 rồi cài bằng sudo dpkg -i. Nếu sudo cần mật khẩu, cửa sổ hỏi mật khẩu (chỉ gửi cho sudo, không lưu); máy không có sudo thì dùng hộp thoại pkexec. Cài xong IBus khởi động lại và cửa sổ tự mở lại.
Ngoài ra có thông báo nền: timer systemd của user (gtv-update.timer) chạy mỗi ngày một lần, hỏi GitHub bản mới nhất và hiện một thông báo (mỗi phiên bản chỉ báo một lần) có nút mở trang Cập nhật. Không có tiến trình nào chạy thường trực, mỗi ngày một request HTTPS nhỏ ở priority thấp nhất, offline thì bỏ qua.
/usr/lib/ibus-gtv/gtv-update check # kiểm tra và thông báo ngay
/usr/lib/ibus-gtv/gtv-update status # in phiên bản đang dùng / mới nhất (JSON)Tắt kiểm tra tự động: công tắc Tự kiểm tra bản mới ở trang Cập nhật, hoặc check_updates = false trong config.toml.
Cách gõ Telex
| Gõ | Ra | Gõ | Ra |
|---|---|---|---|
aa ee oo | â ê ô | s f r x j | sắc, huyền, hỏi, ngã, nặng |
aw | ă | z | xóa dấu thanh |
ow uw w | ơ ư ư | dd | đ |
Vieetj Nam | Việt Nam | duwocj | được |
Gõ đôi phím dấu để hoàn tác như Unikey: ff ra f, eee ra ee.
Cách gõ VNI
1 2 3 4 5= sắc, huyền, hỏi, ngã, nặng.6= â ê ô ·7= ơ ư ·8= ă ·9= đ ·0= xóa dấu.
Ví dụ: viet65 ra việt, d9uoc75 ra được.